جولای 20, 2025

فرانتس فانون از طریق ناشرش ماسپرو (François Maspero)، از ژان پل سارتر خواسته بود که مقدمه‌‌ای بر کتاب «دوزخیان روی زمین» بنویسد. سیمون دوبوار گزارش داد که آنها این کتاب را «مانیفستی افراطی از جهان سوم» می‌دانستند، «روان و آتشین، اما در عین حال پیچیده و ظریف». وقتی ژان پل سارتر، سیمون دو بووُار، با فرانتس فانون در تابستان ۱۹۶۱ در رم ملاقات کردند، وی به شدت بیمار، و در حالت تب و تاب و هیجان بود. فرانتس فانون، تأثیرگذارترین متون جنبش ضداستعماری، بویژه “دوزخیان روی زمین” (“les damnés de la terre”) را نوشت. “دوزخیان روی زمین” با پیشگفتار ژان پل سارتر، اندکی پیش از مرگ فرانتس فانون، در سال ۱۹۶۱ منتشر شد. ناگفته نماند که ترجمه این کتاب را به فارسی، بطور جداگانه، علی شریعتی و ابوالحسن بنی صدر انجام داده‌اند و«دوزخیان روی زمین» از “انتشارات مصدق” ترجمه‌ی ابوالحسن بنی صدر است.

ژان پل سارتر در پیشگفتار آن کتاب می نویسد:

«بیایید وقتمان را با مناجات‌‌های بی‌‌ثمر و تقلیدهای تهوع‌‌آور تلف نکنیم. این اروپا را رها کنید، جایی که هرگز از صحبت کردن دربارۀ انسان دست نمی‌کشند، اما در هر کجا که آنها را پیدا می‌‌کنند، در گوشه و کنار هر خیابان خودشان، در تمام گوشه و کنار جهان، انسان‌‌ها را به قتل می‌‌رسانند. قرن‌‌هاست که تقریباً تمام بشریت را به نام یک تجربه به اصطلاح معنوی خفه کرده‌‌اند». لحن جدید است. چه کسی جرأت دارد چنین صحبت کند؟ این یک آفریقایی است، مردی از جهان سوم، یک «بومی» سابق.